Kamu malları ve bedavacılık sorunu

Kısaca: Kamu malları, kullanımından kimsenin dışlanamadığı ve bir kişinin kullanımının başkalarını etkilemediği mallardır. Bedel ödemeden de kullanılabildikleri için piyasa bunları çoğu zaman yeterli miktarda sağlamaz.

Biraz daha ayrıntılı: İktisat, malları dışlanabilir olup olmadıklarına ve tüketimde rakip olup olmadıklarına göre ayırır. Buradan özel mallar, kamu malları, ortak mallar ve kulüp malları ortaya çıkar.

Ayrıntılı

• Dışlanamazlık: Bir set veya sokak aydınlatmasında olduğu gibi, insanları kullanımdan uzak tutmak teknik olarak imkânsız ya da çok pahalıdır.
• Rakip olmama: Örneğin ülke savunmasının sağladığı korumada olduğu gibi, bir kişi daha malı kullandığında diğerlerine aynı miktar kalır.
• Bedavacılar: Katkıda bulunmadan da yararlanacağını bilen kişinin ödeme yapmama yönünde bir teşviki vardır; birçok kişi böyle davranırsa mal hiç ya da yetersiz düzeyde sağlanır.
• Devletin rolü: Bu nedenle kamu malları sıklıkla vergilerle finanse edilir ve devlet tarafından sağlanır veya sipariş edilir.
• Özel mallar: Bir ekmek ya da ceket hem dışlanabilir hem de rakiptir; bu yüzden piyasa bunları genellikle iyi sağlar.
• Ortak mallar: Balık stokları gibi ortak kaynaklar neredeyse dışlanamaz ama rakiptir; bu da aşırı kullanıma yol açabilir.
• Kulüp malları: Ücretli bir televizyon hizmeti gibi mallar dışlanabilir, ancak belirli bir kapasiteye kadar rakip değildir.
• Belirsiz sınırlar: Birçok mal kategoriler arasında yer alır; bir yol trafik sıkışıklığında rakip hâle gelebilir ve geçiş ücretiyle dışlanabilir yapılabilir.
• Farklı görüşler: İktisatçılar devletin ne kadarını sağlaması gerektiğini ve özel ya da gönüllü çözümlerin ne zaman yeterli olduğunu tartışır (externalitaeten-grundlagen, steuern-arten-und-prinzipien).