Piyasa başarısızlığı: temel bilgiler

Kısaca: Serbest piyasa tek başına verimli bir sonuca, yani kaynakların ekonominin bütünü için en iyi şekilde kullanılmasına yol açmadığında piyasa başarısızlığından söz edilir. Tipik nedenler dışsallıklar, kamu malları, piyasa gücü ve eşit dağılmamış bilgidir.

Biraz daha ayrıntılı: Piyasa başarısızlığı, devlet müdahalesi için önemli bir gerekçe olarak görülür. Aynı zamanda birçok iktisatçı, devlet önlemlerinin de başarısız olabileceğine dikkat çeker; buna devlet başarısızlığı denir.

Ayrıntılı

• Ölçüt olarak verimlilik: Başka birinin durumu kötüleşmeden kimsenin durumu iyileştirilemiyorsa piyasa verimli kabul edilir; piyasa başarısızlığı bundan sapmadır.
• Dışsallıklar: Gürültü veya hava kirliliği gibi maliyetler ya da faydalar işin dışındaki kişilere yansıdığında fiyatlar tüm sonuçları göstermez.
• Kamu malları: Kimse kullanımlarından dışlanamadığı için özel sektör tarafından çoğu zaman yetersiz sunulurlar.
• Piyasa gücü: Tekeller veya karteller fiyatları rekabet düzeyinin üzerine çıkarabilir ve sunulan miktarı azaltabilir.
• Bilgi asimetrisi: Örneğin ikinci el araba alırken olduğu gibi piyasanın bir tarafı diğerinden çok daha fazlasını biliyorsa, piyasalar kötü işleyebilir veya tamamen çökebilir.
• Olası müdahaleler: Bunlar arasında vergi ve harçlar, düzenlemeler, rekabet hukuku, bilgilendirme yükümlülükleri veya malların devlet tarafından sağlanması sayılabilir.
• Devlet başarısızlığı: Devlet önlemleri de örneğin eksik bilgi, yanlış teşvikler veya çıkar gruplarının etkisi nedeniyle verimsiz olabilir.
• Değerlendirme: Müdahale edilip edilmeyeceği ve nasıl edileceği çoğu zaman tartışmalıdır ve somut duruma, beklenen maliyet ve faydalara bağlıdır (externalitaeten-grundlagen, monopol-oligopol-und-wettbewerb, oeffentliche-gueter-und-trittbrettfahrer).