Levha tektoniği

Kısaca: Yer kabuğu, akışkan manto üzerinde yavaşça sürüklenen birkaç büyük ve küçük levhadan oluşur. Karşılaştıkları yerde dağlar, volkanlar ve depremler oluşur.

Biraz daha ayrıntılı: Levhalar yılda birkaç santimetre hareket eder, tırnakların uzama hızı kadar. Yer içindeki ısı akımlarıyla yürütülür.

Ayrıntılı

• Birbirinden uzaklaşma: Okyanus ortası sırtlarında yeni kabuk oluşur, örneğin İzlanda’da.
• Çarpışma: İki kıta levhası karşılaşınca Himalayalar gibi dağları kıvırır.
• Dalma-batma: Bir levha ötekinin altına dalar. Orada derin deniz hendekleri ve volkan zincirleri vardır (Pasifik Ateş Çemberi).
• Yanal kayma: San Andreas Fayı’nda olduğu gibi; depremler ani olur.
• Kıtaların kayması: Fikri Alfred Wegener 1912’de ortaya attı. Yaklaşık 250 milyon yıl önce tüm kıtalar Pangea süperkıtasını oluşturuyordu (erdbeben-und-vulkane).