Birleşmiş Milletler ve insan hakları
Kısaca: Birleşmiş Milletler (BM) 1945’te dünya barışını güvence altına almak ve devletlerin işbirliğini geliştirmek için kuruldu. Dünyadaki hemen her devlet üyedir, bugün 193. Merkezi New York’tur.
Biraz daha ayrıntılı: 1948’de Genel Kurul İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi’ni kabul etti. Uluslararası insan hakları korumasının temeli sayılır ama bağlayıcı bir antlaşma değildir.
Ayrıntılı
- Organlar: Genel Kurul (tüm üyeler), Güvenlik Konseyi (15 üye, beşi veto yetkili daimi: ABD, Rusya, Çin, Fransa, Birleşik Krallık), Sekreterya, Uluslararası Adalet Divanı.
- Uzmanlık kuruluşları: DSÖ (sağlık), UNESCO (eğitim ve kültür), UNICEF (çocuklar), FAO (gıda).
- Barışı koruma: Kriz bölgelerinde mavi bere misyonları.
- Sürdürülebilirlik hedefleri: 2030’a kadar 17 hedef (SKH); yoksulluk, eğitim, iklim dahil.
- İnsan hakları: Yaşam, özgürlük, eşitlik, ifade özgürlüğü hakkı, işkenceden korunma.
- Sınırlar: BM’nin kendi ordusu yoktur ve üyelerine bağımlıdır (kalter-krieg-und-deutsche-teilung).