SSD: TRIM, SLC önbelleği ve QLC
Kısaca: Bir SSD’nin ne kadar hızlı ve dayanıklı olduğu hücre türüne (SLC, TLC, QLC), bir ara belleğe (SLC önbelleği) ve TRIM’e bağlıdır.
Biraz daha ayrıntılı: Flash, bitleri hücrelerde saklar. Hücre başına bit ne kadar çoksa, o kadar ucuz ama daha yavaş ve daha az dayanıklıdır.
Ayrıntılı
- Hücre türleri: SLC (1 bit), MLC (2), TLC (3), QLC (4). QLC ucuz ve yoğundur, ancak daha yavaş yazar ve daha az yazma döngüsüne dayanır.
- SLC önbelleği: Flash’ın bir kısmı geçici olarak SLC gibi yazar, dolayısıyla kısa süre çok hızlıdır. Önbellek dolunca (büyük kopyalamalarda) hız gerçek tempoya düşer, ucuz QLC SSD’lerde 100 MB/s veya daha altına.
- DRAM önbelleği: Kaliteli SSD’lerde eşleme tablosu için küçük bir DRAM vardır. “DRAM-less” daha ucuzdur ama rastgele erişimde daha yavaştır.
- TRIM: İşletim sistemi SSD’ye hangi blokların silindiğini bildirir; böylece arka planda toparlanabilir ve yazarken hızlı kalır. Windows’ta ve modern Linux’ta otomatik (
fstrim.timer). - TBW: “Terabytes Written”, garanti kapsamında ne kadar yazabileceğini belirtir. Normal kullanımda yıllarca yeter.
- İpucu: Yaklaşık %10’unu boş bırak. Bkz. wear leveling.
Ayrıca bak: SMART değerleri